Türkiye’de araç sahipleri bu hafta sonuna iki önemli gelişmeyle giriyor. Bir tarafta 1 Kasım’da yürürlüğe girecek kademeli ÖTV artışı, diğer yanda ise ABD’nin 3 Kasım ara seçimlerinden sonra İran’a yönelik muhtemel yeni saldırıları. İkinci durum gerçekleşirse, petrol fiyatlarındaki artışın bu defa vergi koruması olmaksızın pompaya yansıması bekleniyor.
Akaryakıtta 1 Kasım zammı: Motorin 100 lirayı aşıyor
Sektör kaynaklarına göre, 1 Kasım’daki kademeli ÖTV artışı ile benzinin litre fiyatının 4,15 TL, motorinin ise 3,60 TL yükselebileceği tahmin ediliyor. İstanbul’da şu anda yaklaşık 96,60 TL olan motorinin fiyatının 100,20 TL’ye, benzinin ise 76,20 TL’den 80,35 TL’ye çıkması öngörülüyor.
Fakat bu artışlar henüz kesin bir zam olarak duyurulmuş değil. Piyasaların hafta sonu kapalı olması nedeniyle yeni fiyatların büyük ölçüde hafta başında tabelalara yansıması bekleniyor.
Eşel mobil kaldırıldı, petrol şoku doğrudan pompaya yansıyacak
Asıl tehdit vergi artışından ziyade petroldeki potansiyel artışın nasıl etki edeceği. Petrol ve döviz dalgalanmalarının pompa fiyatlarına etkisini sınırlayan eşel mobil sistemi 1 Ekim itibarıyla sona erdi.
Hükümet bu sistemi, 28 Şubat’ta başlayan ABD-İsrail-İran çatışmasının ardından 5 Mart 2026 tarihinde yeniden devreye almıştı. Ancak sistem şu anda geçerli olmadığı için Brent petrolündeki yeni bir yükselişin ÖTV indirimiyle dengelenmesi mümkün değil.
Brent petrolün varil fiyatı 111 doları geçti
Uluslararası piyasalarda Brent petrolün varil fiyatı, 30 Ekim sabahı yüzde 0,7’lik bir artışla 111,57 dolara ulaştı. Bu yükselişte Trump’ın İran’a yönelik olası saldırılar hakkında bilgilendirildiğine dair haberlerin etkisi oldu.
Reuters’ın aktardığına göre Brent’in aralık vadeli sözleşmesi de 116,08 dolara kadar yükseldi. Bu duruma Hürmüz Boğazı’nda bir tankerin patlayıcı yüklü küçük bir tekneyle hedef alınmasının da katkısı oldu.
3 Kasım sonrası ne olacak?
New York Times’ın haberine göre ABD ve İsrail, Amerikan ara seçimlerinden sonra uygulamak üzere İran’a karşı yeni saldırılar planlıyor. Olası hedefler arasında İran’ın enerji altyapısı, nükleer tesisleri ve füze ile insansız hava aracı (İHA) depoları bulunuyor. Bazı yetkililer ise benzin fiyatlarını artırmamak adına rafinerilerin hedef alınmayabileceğini belirtti. Trump bu ayın başında seçim öncesi herhangi bir saldırıda bulunmayacağı sözü vermişti.
ABD bölgedeki askeri varlığını da artırıyor. Üçüncü uçak gemisi grubu USS Theodore Roosevelt ile yaklaşık 10 bin ek asker ve 13. Deniz Piyade Seferi Birliği’nin kasım sonuna kadar Orta Doğu’ya konuşlandırılması planlanıyor.
Buna rağmen karar henüz kesinleşmiş değil. Trump’ın bu ay içinde İsrail’in kısa süreli bir saldırı planını engellediği ve son aylarda İran ve Husilere yönelik beş büyük operasyon önerisini reddettiği bildiriliyor.
İran’dan “Hürmüz” ve “9 ülke” tehdidi
Tahran’dan gelen açıklamalar gerilimin tırmanabileceğine işaret ediyor. Dini Lider’in danışmanı Muhammed Muhbir, İran’ın askeri üsleri ya da petrokimya tesisleri tekrar vurulursa “dokuz ülkeyi” hedef alacaklarını ifade etti. Devrim Muhafızları sözcüsü de saldırıların devam etmesi halinde Hürmüz Boğazı’ndaki denizaltı kablolarına tehditte bulundu.
İranlı yetkililer ayrıca Körfez’deki ABD bağlantılı veri merkezleri ile yapay zeka tesislerinin de olası hedefler arasında olabileceğini belirtti.
Türkiye’ye etkileri neler olacak?
Hürmüz Boğazı, küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sinin ve sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) ticaretinin beşte birinin geçtiği kritik bir alan olarak değerlendiriliyor. TEPAV’ın analizine göre krizin Türkiye üzerindeki etkisi yalnızca akaryakıtla sınırlı kalmayacak; petrokimya ürünleri, gübreler ve sanayi girdileri açısından da tedarik riski ortaya çıkıyor.
Enerji düşünce kuruluşu Ember’in hesaplamalarına göre savaşla birlikte artan fiyatlar Türkiye’nin petrol ithalat faturasında yıl sonuna kadar ek olarak 7,7 milyar dolar; doğalgaz faturasındaysa yaklaşık olarak 6,4 milyar dolar daha yükselebilir.
Ayrıca Türkiye için kritik tarihlerden biri olan 3 Kasım’da TÜİK saat 10:00’da ekim ayına ait enflasyon verilerini açıklayacak. Enerji fiyatlarında yaşanacak her değişiklik emekli ve memurların ocak zammını etkileyecek enflasyon hesaplamalarını da yakından ilgilendiriyor.
